Hoạt động GV – HS

Sản phẩm

Nhiệm vụ 1. Tìm hiểu: Giới thiệu bài học

Bước 1. Giao nhiệm vụ học tập

GV yêu cầu HS đọc phần Giới thiệu bài học, nêu chủ đề của bài và thể loại chính được học trong bài.

Bước 2.Thực hiện nhiệm vụ

HS dựa vào kết quả chuẩn bị bài ở nhà và đọc lại phần Giới thiệu bài học ở lớp để nêu chủ đề của bài và thể loại chính được học.

Bước 3. Báo cáo, thảo luận

HS chia sẻ kết quả trước lớp.

Bước 4. Kết luận, nhận định

GV đánh giá, nhận xét chung, nhấn mạnh chủ đề và thể loại chính trong bài học.

Nhiệm vụ 2. Khám phá Tri thức ngữ văn

a. Văn bản nghị luận phân tích một tác phẩm văn học

B1: Chuyển giao nhiệm vụ (GV)

Yêu cầu HS quan sát phiếu học tập đã chuẩn bị ở nhà để trả lời các câu hỏi theo nhiệm vụ:

PHT số 1:

B2: Thực hiện nhiệm vụ

HS
- Đọc sách, suy nghĩ cá nhân, thảo luận nhóm đưa ra câu trả lời.

- Đọc phần tri thức ngữ văn.

- Thảo luận nhóm:

Xem lại nội dung phiếu học tập đã chuẩn bị ở nhà.

GV:

- Hướng dẫn HS đọc, suy nghĩ và làm việc nhóm.

- Theo dõi, hỗ trợ HS trong hoạt động nhóm.

B3: Báo cáo thảo luận

GV:

- Yêu cầu đại diện của một vài nhóm lên trình bày sản phẩm.

- Hướng dẫn HS báo cáo (nếu các em còn gặp khó khăn).

HS:

- Trả lời câu hỏi của GV.

- Đại diện báo cáo sản phẩm nhóm

- HS còn lại theo dõi, nhận xét, bổ sung cho nhóm bạn (nếu cần).

B4: Kết luận, nhận định (GV)

- Nhận xét (hoạt động nhóm của HS và sản phẩm), chốt kiến thức.

b. Vai trò của tưởng tượng trong sáng tạo và tiếp nhận văn học

B1: Chuyển giao nhiệm vụ (GV)

Yêu cầu HS quan sát phiếu học tập đã chuẩn bị ở nhà để trả lời các câu hỏi theo nhiệm vụ:

PHT số 2:

1. Vai trò của tưởng tượng đối với tác giả trong sáng tạo? Lấy VD

2. Vai trò của tưởng tượng đối với độc giả trong tiếp nhận? Lấy VD

B2: Thực hiện nhiệm vụ

HS
- Đọc sách, suy nghĩ cá nhân, thảo luận nhóm đưa ra câu trả lời.

- Thảo luận nhóm:

+ 1 phút đầu, HS ktra kết quả PHT đã chuẩn bị ở nhà

+ 5 phút tiếp theo, HS làm việc nhóm, thảo luận và ghi kết quả vào phiếu học tập.

GV:

- Hướng dẫn HS đọc, suy nghĩ và làm việc nhóm.

- Theo dõi, hỗ trợ HS trong hoạt động nhóm.

B3: Báo cáo thảo luận

GV:

- Yêu cầu đại diện của một vài nhóm lên trình bày sản phẩm.

- Hướng dẫn HS báo cáo (nếu các em còn gặp khó khăn).

HS:

- Trả lời câu hỏi của GV.

- Đại diện báo cáo sản phẩm nhóm

- HS còn lại theo dõi, nhận xét, bổ sung cho nhóm bạn (nếu cần).

B4: Kết luận, nhận định (GV)

- Nhận xét (hoạt động nhóm của HS và sản phẩm), chốt kiến thức, chuyển dẫn vào hoạt động đọc.

Gv mở rộng qua ví dụ bài thơ “Bếp lửa” của Bằng Việt hoặc “Quê hương” của Tế Hanh

c. Nhan đề và cách đặt nhan đề văn bản văn học

B1: Chuyển giao nhiệm vụ (GV)

GV kết hợp kĩ thuật trình bày 1 phút và động não, yêu cầu cá nhân trả lời câu hỏi:

1. Trình bày đặc điểm, chức năng của nhan đề và cách đặt nhan đề văn bản văn học

2.Nhận xét cách đặt nhan đề

-Dế Mèn phiêu lưu kí (gắn hình tượng nhân vật chính)

- Bầy chim chìa vôi (mang tính hàm ẩn để nói về nhân vật…)

B2: Thực hiện nhiệm vụ

• HS suy nghĩ cá nhân.

• GV quan sát, khích lệ HS.

B3: Báo cáo thảo luận

• HS trả lời cá nhân – HS khác nhận xét.

• GV góp ý, bổ sung.

B4: Kết luận, nhận định (GV)

- Nhận xét,chốt kiến thức.

1. Giới thiệu bài học:

- Chủ đề: Sách – người bạn đồng hành

- Thể loại: văn bản thông tin (giới thiệu một cuốn sách)

2. Khám phá Tri thức ngữ văn.

a. Đặc điểm của văn bản thông tin giới thiệu một cuốn sách

Văn bản giới thiệu một cuốn sách thuộc loại văn bản thông tin trình bày khách quan những đặc điểm chung của cuốn sách:

+ Nhan đề

+ Tác giả

+ Thể loại

+ Đề tài

+ Chủ đề

+ Bố cục

+ Quan điểm, thái độ của tác giả

+ Nhà xuất bản, năm sản xuất

b. Vai trò của tưởng tượng trong sáng tạo và tiếp nhận văn học

- Vai trò của tưởng tượng đối với tác giả trong sáng tạo:

+ Tưởng tượng giúp tác giả có thể hình dung rõ rệt hơn về con người với những đặc điểm ngoại hình, hành động, nội tâm…

+ Tưởng tượng khiến tác giả có thể nhập thân vào đới sống

+ Tưởng tượng là cách để tác giả hồi tưởng và tái hiện những điều đã chìm và quá khứ.

+ Tưởng tượng là cách để tác giả kết nối với cuộc đời

- Vai trò của tưởng tượng đối với độc giả trong tiếp nhận: giúp người đọc đồng cảm với tác giả và hiểu chi tiết, sự việc, nhân vật… sâu sắc hơn.

c. Nhan đề và cách đặt nhan đề văn bản văn học

- Nhan đề được đặt ở vị trí đầu tiên để gọi tên văn bản.

- Nhan đề của văn bản văn học thường mang nghĩa hàm ẩn, gợi hình tượng

- Nhan đề cũng có thể gợi ra đặc điểm hay thể loại, đề tài, nhân vật...

Phiếu số 1: DANH MỤC SÁCH CẦN ĐỌC

Phiếu học tập số 2: Thực hiện các nhiệm vụ sau

- NV1: 1. Nhan đề, hoàn cảnh ra đời của tác phẩm được người viết giới thiệu bằng những từ ngữ nào?

2. Có điều gì đáng lưu ý về mối quan hệ giữa nhan đề, hoàn cảnh ra đời và sức hấp dẫn của cuốn sách trong lời giới thiệu của người viết?

3. Cách đặt vấn đề của lời giới thiệu có tác dụng gì?

- NV2: 1. Theo lời giới thiệu, đề tài và đặc điểm nội dung, nghệ thuật của cuốn sách có gì đặc biệt?

2. Em có nhận xét gì về cách viết lời giới thiệu?

- NV3: Người viết nhấn mạnh điều gì về mối quan hệ đặc biệt giữa các tác giả và sự độc đáo của cuốn sách ?

- NV4: Cách thu hút khích lệ người đọc tìm hiểu cuốn sách có gì đáng chú ý

Ha1: Đây là tác giả của VB.

H.a2: Người hoạ sĩ minh hoạ cho văn bản.

H.a3: VB đó được trích từ tác phẩm: Nhóc Ni-cô-la: Những chuyện chưa kể.

H/a4: Đây là bức tranh minh hoạ cho nội dung của văn bản.

HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

Gv y/c HS hoạt động nhóm 4 HS (2p)

1. Trình bày mục tiêu đoc sách của mình với nhóm

2. Chia sẻ danh mục sách cần đọc cho mỗi chủ đề được lựa chọn (theo PHT đã giao).

3. Trao đổi để thực hiện hiệu quả việc đọc sách trong dự án mới của em và các bạn.

Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:

- Tổ chức cho HS thảo luận.

- GV quan sát, khích lệ HS.

Bước 3: Báo cáo, thảo luận:

+ Tổ chức trao đổi, trình bày nội dung đã thảo luận.

+ HS nhận xét lẫn nhau.

Bước 4: Đánh giá, kết luận: GV nhận xét, đánh giá.

(GV có thể giới thiệu 1 số cuốn sách đã chuẩn bị)

I. Trước khi đọc

1. Xây dựng mục tiêu đọc sách

- Mục tiêu đọc sách

+ Tìm hiểu thêm các văn bản cùng chủ đề với hệ thống bài học trong Ngữ văn 8.

+ Tăng thêm kiến thức, hiểu biết

+ Rèn luyện tính nhẫn nại, kiên trì

+ Củng cố tâm hồn, nhân cách

2. Lập danh mục sách theo chủ đề và thể loại

3. Để đọc sách có hiệu quả

- Xác định rõ mục đích đọc sách.

- Lựa chọn sách đọc phù hợp (mục tiêu, chủ đề).

- Chọn môi trường và thời gian đọc hiệu quả

(mỗi ngày đọc 30p, sau khi làm bài tập; hoặc sáng sớm).

- Dành thời gian suy nghĩ về những gì đã đọc được.

HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

NV1:

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

GV y/c HS HĐ cá nhân đọc thầm đoạn ”Để tìm....tác phẩm” trả lời câu hỏi

1. Để tìm và chọn 1 cuốn sách phù hợp với sở thích và mục tiêu của mình em thường làm thế nào?

2. Lời giới thiệu sách có tác dụng gì?

Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:

- HS HĐ cá nhân, suy nghĩ

- GV quan sát, khích lệ HS, gợi ý ( nếu cần).

Bước 3: Báo cáo, thảo luận:

+ HS chia sẻ, trao đổi, trình bày nội dung đã chuẩn bị.

+ HS nhận xét lẫn nhau.

Bước 4: Đánh giá, kết luận: GV nhận xét, đánh giá, chốt, chuyển ý.

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

- GV yêu cầu HS HĐ cá nhân: đọc nối tiếp văn bản trước lớp

- HS tiếp nhận nhiệm vụ.

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ

- HS thực hiện nhiệm vụ.

- HS khác theo dõi sgk.

Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo luận

- HS nhận xét kĩ năng đọc diễn cảm của bạn

- GV quan sát, hỗ trợ

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện hoạt động

- GV nhận xét, đánh giá

NV2

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

- GV yêu cầu học sinh hoạt động cặp đôi trình bày hiểu biết của mình về tác giả, tác phẩm:

+ Tác giả (tên, năm sinh)

+ Tác phẩm (Thể loại, xuất xứ, bố cục)

Bước 2: HS trao đổi thảo luận, thực hiện nhiệm vụ

- HS thực hiện nhiệm vụ.

Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo luận

- GV gọi HS khác nhận xét, bổ sung câu trả lời của bạn.

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện hoạt động

- GV nhận xét, đánh giá, chốt kiến thức.

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

- GV chia lớp thành 4 nhóm.

- GV y/c HS HĐ nhóm, hoàn thiện phiếu học tập số 2.

+ N1: chú ý phần 1, thực hiện nhiệm vụ 1.

+ N2: chú ý phần 2, thực hiện nhiệm vụ 2.

+ N3: chú ý phần 3, thực hiện nhiệm vụ 3.

+ N4: chú ý phần 4, thực hiện nhiệm vụ 4.

- HS tiếp nhận nhiệm vụ.

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ

- HS hoạt động cá nhân (2p), nhóm (5p).

- GV theo dõi, hỗ trợ (nếu cần).

Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo luận

- Đại diện các nhóm trình bày kết quả thảo luận, điều hành các nhóm khác bổ sung.

- Các nhóm khác lằng nghe và bổ sung ý kiến.

- GV quan sát, hỗ trợ

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện hoạt động

- GV nhận xét, đánh giá thái độ và kết quả hoạt động của HS của HS.

NV3

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

- GV yêu cầu HS hoạt động nhóm 4, y/c HS:

? Khái quát nội dung nghệ thuật của bài và rút ra cách viết một văn bản giới thiêu sách.

- HS tiếp nhận nhiệm vụ.

Bước 2: HS trao đổi thảo luận, thực hiện nhiệm vụ

- HS hoạt động nhóm

Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo luận

- HS trả lời câu hỏi

- GV gọi HS khác nhận xét, bổ sung câu trả lời của bạn.

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện hoạt động

- GV nhận xét, đánh giá, chốt kiến thức

NV4

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ (GV)

- Gv giao nhiệm vụ cho HS

+ Đọc một cuốn sách có liên qua đến chủ đề hoặc thuộc một thể loại trong bài học của Ngữ văn 8

+ Viết lời giới thiệu về cuốn sách đó (Khoảng 8 - 10 câu)

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

- HS thực hiện cá nhân.

Bước 3: Báo cáo, thảo luận

- Gv gọi HS lên trình bày

- Hs khác nhận xét, bổ sung, tự kiểm tra theo bảng kiểm

Bước 4: Kết luận, nhận định

- Gv nhận xét bài làm của Hs và cho điểm hoặc tặng quà.

- Gv yêu cầu Hs đọc bài viết tham khảo.

ĐOẠN VĂN THAM KHẢO

Em rất thích đọc sách. Cuốn sách mà em thích nhất là Chuyện con mèo dạy hải âu bay của nhà văn Lu-i Xe-pun-ve-da. Nội dung của cuốn sách kể về việc chú mèo mun Gióc-ba đã nuôi dưỡng Lắc-ki, một con hải âu mồ côi. Mẹ Lắc-ki bị ngộ độc váng dầu nên đã chết ngay sau khi để trứng. Tình cờ chứng kiến cái chết của hải âu mẹ, Gióc-ba đã hứa với chị hải âu ba điều: ấp quả trứng, bảo vệ, nuôi lớn hải âu con và dạy nó bay. Kết thúc truyện, Gióc-ba đã hoàn thành lời hứa của mình. Sau khi đọc cuốn sách, em nhận ra những bài học thật ý nghĩa.

* Tìm và chọn sách

- Đọc từ phần mở đầu (nhan đề, đề từ và lời tựa, khám phá từng phần của cuốn sách).

- Đọc lời giới thiệu sách.

- Đọc lướt những phần chính để nắm nội dung cuốn sách, ghi chép và quay lại đọc lời giới thiệu, đối chiếu cảm nhận của bản thân với nội dung chính được trình bày trong lời giới thiệu.

* Lời giới thiệu

- Thu hút sự chú ý, tạo tâm lí đón đợi của độc giả.

- Cung cấp những thông tin đáng chú ý về tác phẩm.

* Đọc văn bản: ”Lời giới thiệu cuốn sách Nhóc Ni-cô-la: những chuyện chưa kể”.

1 Đọc, tìm hiểu chung

2. Tìm hiểu chung

a- Tác giả:

+ An-nơ Gô-xi-nhi sinh năm 1986

+ Là con gái nhà văn Rơ-nê Gô-xi-nhi.

b- Tác phẩm:

+ Xuất xứ: Lời giới thiệu cuốn sách ” Nhóc Ni-cô-la:những chuyện chưa kể”

+ Thể loại: VB thông tin

c- Bố cục:

• Phần 1:Từ đầu đến ”chuyện ấy”: Giới thiệu nhan đề, thể loại, hoàn cảnh ra đời của cuốn sách.

• Phần 2: Tiếp theo đến ...”chẳng bao gờ bị buồn chán”: Giới thiệu đặc điểm nội dung, nghệ thuật của cuốn sách.

• Phần 3: tiếp theo đến ”cứ như là thực”: Mối quan hệ giữa tác giả và cuốn sách.

• Phần 4: Còn lại: Khích lệ mọi người đọc cuốn sách.

3 .Khám phá văn bản

3.1. Giới thiệu nhan đề, thể loại, hoàn cảnh ra đời của cuốn sách.

- Nhan đề: Nhóc Ni-cô-la: những chuyện chưa kể”

- Hoàn cảnh ra đời: 45 mẩu chuyện khác, xuất hiện trên tờ ”Tây Nam chủ nhật” và ”Hoa tiêu” sẽ được giới thiệu đến công chúng, từ trong bóng tối bước ra ánh sáng.

- Mối quan hệ giữa nhan đề, hoàn cảnh ra đời với sức hấp dẫn của cuốn sách

+ Nhóc Ni-cô-la đã được biết đến từ những cuốn sách khác của nhà văn Rơ-ne Gô-xi-nhi. Khi có thêm cụm từ ” những chuyện chưa kể” có tác dụng thu hút, gợi tính tò mò của người đọc.

+ Hoàn cảnh: có 45 chuyện viết đã lâu nhưng chưa được chính thức công bố rộng rãi, nay được tập hợp lại thành 1 cuốn sách → tạo nên tính hấp dẫn.

- Cách viết: Làm nổi bật sự mới lạ của cuốn sách, kết nối hiểu biết của độc giả về nhân vật chính của tác phẩm.

3.2. Giới thiệu đặc điểm nội dung, nghệ thuật của cuốn sách.

- Đề tài: Cậu nhóc Ni-cô-la.

- Nội dung:+ những câu pha trò mới tinh..

+ những tình huống chẳng ai ngời tới...

+ Mỗi câu chuyện khi tươi mới, dịu dàng lúc hài hước đôi khi xúc động...

- Nghệ thuật: có sự kết hợp tuyệt vời giữa ngôn ngữ trẻ thơ của Gô-xi -nhi với nét vẽ thi vị và vui nhộn của Xăng-pê...

- Cách giới thiệu: ngắn gọn, giản dị tạo sức hút,gợi trí tò mò, làn nổi bật sự độc đáo về nghệ thuật của cuốn sách.

3.3. Giới thiệu điểm đáng chú ý về tác giả và giá trị độc đáo của cuốn sách.

- Cuốn sách là thành quả của tình bạn của Gô-xi-nhi và Xăng-pê. Những kỉ niệm thơ ấu của 2 nhà kịch nghệ là khởi nguồn cho sự sáng tạo.

- Giá trị độc đáo: mọi thế hệ đều bị tác phẩm không thể xếp hạng này quyến rũ, nội dung được giới thiệu trước công chúng là một thế giới ”đầy chất hiện thực” nhưng thực ra là ”một thế giới kì diệu nơi con trẻ nhìn phụ huynh bằng con mắt tỉnh táo, châm biếm...”

→ Gợi mở điểm khác biệt quan trọng của cuốn sách nhằm khẳng định cuốn sách thự sự thú vị, hấp dẫn.

3.4. Khích lệ mọi người đọc cuốn sách.

Cách so sánh, tưởng tượng của người viết khiến người viết khiến độc giả cảm nhận rằng những chuyện chưa kể về Nhóc Ni-cô-la dường như không bao giờ kết thúc, cuốn sách như một cuộc phiêu lưu không giới hạn hoặc mỗi lần xuất hiện của nhân vật như một lần bước ra sân khấu- luôn chứa đựng những bất ngờ.

4 .Tổng kết

4.1. Nghệ thuật

- Cách viết ngắn gọn, giản dị, xúc tích.

4.2. Nội dung

Lời giới thiệu khái quát ngắn gọn những thông tin cơ bản vè nôi dung, nghệ thuật, điểm độc đáo của cuốn sách “Nhóc Ni-cô-la: những chuyện chưa kể”

4.3. Cách viết lời giới thiệu một cuốn sách

- Giới thiệu ngắn ngọn một số thông tin cơ bản (Nhan đề, hoàn cảnh sáng tác).

- Khái quát nội dung, nghệ thuật, điểm độc đáo của tác phẩm.

- Nêu lí do vì sao nên đọc cuốn sách

* Viết kết nối với đọc

STT

Tiêu chí

Đạt

Chưa đạt

1

Đảm bảo hình thức đoạn văn với dung lượng khoảng 8 - 10 câu.

2

Đoạn văn đúng chủ đề: Giới thiệu cuốn sách em đã đọc

3

Dẫn chứng rõ ràng, thuyết phục.

4

Đoạn văn đảm bảo tính liên kết giữa các câu trong đoạn văn.

5

Đoạn văn đảm bảo về yêu cầu về chính tả, cách sử dụng từ ngữ, ngữ pháp.

HĐ của GV và HS

Dự kiến sản phẩm

NV1

B1: Chuyển giao nhiệm vụ (GV)

Gv yêu cầu học sinh quan sát một số mẫu nhật kí và sơ đồ hành trình đọc

GV tổ chức GÓC SÁNG TẠO

- Chia lớp thành 4 nhóm, giao nhiệm vụ:

Nhóm 1,2 : Lập nhật kí đọc sách

Nhóm 3,4: Vẽ một sơ đồ về hành trình đọc

Với những biển chỉ đường là các câu hỏi đã cho như sau :

1. Nhan đề của cuốn sách có gì đáng chú ý? Chỉ ra mối quan hệ giữa nhan đề với một số yếu tố trong tác phẩm (thể loại, đề tài, nhân vật,...).

2. Đề tài gì được tác giả khai thác ở cuốn sách? Cách chọn đề tài cho thấy tác giả quan tâm đến những vấn đề nào của đời sống?

3. Những sự việc, chi tiết nào thể hiện dấu ấn của trí tưởng tượng trong tác phẩm?

4. Vì sao tác phẩm trở nên hấp dẫn đối với người đọc?

5. Những chi tiết, sự việc hoặc nhân vật nào để lại cho em ấn tượng sâu đậm nhất?

6. Nếu được nhà văn cho phép thay đổi một số chi tiết, sự việc trong tác phẩm, em sẽ chọn thay đổi điều gì? Vì sao?

7. Chủ đề của tác phẩm là gì? Chủ đề này có liên quan như thế nào với những vấn đề của đời sống hiện tại?

B2: Thực hiện nhiệm vụ

HS:

- Chọn một cuốn sách yêu thích.

- Làm việc nhóm 10’

- Thời gian chuẩn bị: 10 phút

- Thời gian báo cáo: 5 phút

+ 4 phút đầu, HS trao đổi hệ thống câu hỏi đã cho.

+ 6 phút tiếp theo, HS làm việc nhóm, thảo luận chọn người trình bày sản phẩm của nhóm

GV:

- Theo dõi, hỗ trợ HS trong hoạt động nhóm.

B3: Báo cáo, thảo luận

HS: Các nhóm lần lượt trình bày kết quả sản phẩm của nhóm không quá thời gian 5 phút. Theo dõi, nhận xét, bổ sung cho nhóm bạn (nếu cần).

GV:

- Hướng dẫn HS cách thức trình bày (nếu cần).

B4: Kết luận, nhận định (GV)

- GV tổng hợp ý kiến, chốt kiến thức và chuyển dẫn qua phần sau.

HĐ của GV và HS

Dự kiến sản phẩm

Nhiệm vụ 1:

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

- GV yêu cầu HS: đọc văn bản trước lớp

- HS tiếp nhận nhiệm vụ.

Bước 2: HS trao đổi thảo luận, thực hiện nhiệm vụ

- HS thực hiện nhiệm vụ.

Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo luận

- HS theo dõi sgk, lắng nghe và nhận xét kĩ năng đọc diễn cảm của bạn

- GV quan sát, hỗ trợ

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện hoạt động

- GV nhận xét, đánh giá

Nhiệm vụ 2: Tìm hiểu về tác giả, tác phẩm

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

- GV yêu cầu học sinh tìm hiểu về tác giả, tác phẩm.

Bước 2: HS trao đổi thảo luận, thực hiện nhiệm vụ

- HS thực hiện nhiệm vụ.

Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo luận

- GV gọi HS khác nhận xét, bổ sung câu trả lời của bạn.

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện hoạt động

- GV nhận xét, đánh giá, chốt kiến thức

I. Đọc và tìm hiểu chung

1. Đọc văn bản

- HS đọc lời tâm tình của “ Nhà thơ Y Phương: "Nói với con" cũng chính là nói với lòng mình!”

2. Tìm hiểu chung

a. Tác giả:

 - Y Phương sinh năm 1948.Tên khai sinh là Hứa Vĩnh Sước, người dân tộc Tày. Quê ở huyện Trùng Khánh, tỉnh Cao Bằng.

- Thơ ông mạnh mẽ, chân thật và trong sáng với cách tư duy giàu hình ảnh của con người miền núi.

- Năm 2007, Y Phương được trao tặng Giải thưởng Nhà nước về văn học nghệ thuật.

b. Tác phẩm

- Xuất xứ: Theo Yên Khương, báo điện tử Thể thao và văn hóa, ngày 15/6/2008

- Phương thức biểu đạt: Nghị luận

- Đề tài: Mối quan hệ giữa nhà văn và nhân vật trong cả đời sống thực tế và trong thế giới tác phẩm

HOẠT ĐỘNG CỦA GV – HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

NV1

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

GV : Yêu cầu học sinh thảo luận cặp đôi (2 phút)

1. Lời tâm tình của nhà thơ Y Phương cho biết điều gì về hoàn cảnh ra đời của bài thơ Nói với con?

2. Hoàn cảnh ấy có tác động như thế nào đến sự biểu đạt cảm xúc và hình tượng trong bài thơ?

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ

- HS thực hiện nhiệm vụ

Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo luận

- HS báo cáo kết quả và nhận xét.

- GV gọi HS khác nhận xét, bổ sung câu trả lời của bạn.

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện hoạt động

- GV nhận xét, đánh giá, chốt kiến thức

NV2

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

GV yêu cầu học sinh th :

- Chia lớp thành 4 nhóm

Nhóm 1,3 : Phiếu số 1

Nhóm 2,4 : Phiếu số 2

1. Câu thơ “Người đồng mình thô sơ da thịt/Chẳng mấy ai nhỏ bé đâu con” còn thể hiện ý nghĩa gì?

2. Vì sao nhà thơ thực sự trăn trở, tâm huyết với điều đó?

3. ‘Chân phải bước tới cha/Chân trái bước tới mẹ" và “Vách nhà ken câu hát”là hình ảnh thực hay tưởng tượng? Vì sao?

4. Theo em, điều gì làm nhà thơ xúc động, trăn trở nhất khi viết bài thơ Nói với con?

- Thời gian: 5 phút

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ

- HS thực hiện nhiệm vụ vào phiếu học tập

Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo luận

- HS báo cáo sản phẩm nhóm

- GV gọi HS khác nhận xét, bổ sung câu trả lời của bạn.

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện hoạt động

- GV nhận xét, đánh giá, chốt kiến thức

II. Khám phá văn bản

1. Những lời tâm tình của nhà thơ Y Phương về bài thơ Nói với con

a. Hoàn cảnh ra đời của bài thơ “nói với con’’

+ Bài thơ Nói với con viết năm 1980. Đó là thời điểm đất nước ta gặp vô vàn khó khăn. Thời kì cả nước mới thoát ra khỏi cuộc chiến tranh chống đế quốc Mỹ lâu dài và gian khổ.

+ Hoàn cảnh ấy đã tác động đến nội dung lời dặn dò và cách nói chân thành, giản dị mong người con hiểu được lời dạy của cha mẹ, sống làm người tử tế, luôn ghi nhớ cội nguồn, giữ gìn và phát huy truyền thống văn hóa dân tộc.

b. Tâm trạng và cảm xúc của nhà thơ

+ Câu thơ

“Người đồng mình thô sơ da thịt

Chẳng mấy ai nhỏ bé đâu con”

-Ý nghĩa: thể hiện niềm tự hào về truyền thống văn hóa quê hương mình, khẳng định ý chí quyết tâm mạnh mẽ của người dân quê hương, tuy “thô sơ da thịt” nhưng chưa bao giờ chịu khuất phục bởi hoàn cảnh.

- Vì ông rất yêu quê hương, trân quý cội nguồn và truyền thống văn hóa dân tộc mình.

+“Chân phải bước tới cha/chân trái bước tới mẹ”và “Vách nhà ken câu hát” là hình ảnh thực.

->Vì: đứa con sinh ra có khởi điểm là cha, mẹ. Còn “Vách nhà ken câu hát”yếu tố văn hoá phi vật thể, thì nói đến việc người con gái trong vách, người con trai ngoài vách hát cho nhau nghe.

=>Niềm tin vào những giá trị tích cực vĩnh cửu của văn hóa. Mong cho những đứa con và người đọc có thể ý thức được về cái tốt, cái xấu. Biết trân trọng nguồn cội và yêu lấy nét đẹp văn hóa truyền thống dân tộc, kế thừa và phát huy những điều ấy thật tốt.

NV 2

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ (GV)

- Gv giao nhiệm vụ cho HS(có thể trên lớp hoặc ở nhà)

Gv yêu cầu học sinh đọc tác phẩm của tác giả em đã biết và trả lời theo những câu hỏi sau;

Gợi ý : Bếp lửa( Bằng Việt)

a. Hoàn cảnh ra đời của tác phẩm ? Hoàn cảnh ấy có tác động như thế nào đến việc lựa chọn đề tài, thể hiện nội dung của tác phẩm?

b.Việc chọn đề tài, thể hiện nội dung, chủ đề của tác phẩm cho thấy tác giả quan tâm, xúc động, trăn trở nhất về điều gì?

c. Tưởng tượng nếu em là tác giả, điều gì sẽ làm em hứng thú nhất và đâu là điều em cảm thấy khó khăn nhất khi viết tác phẩm này?

d. Nhan đề có mối liên quan như thế nào với đặc điểm nội dung, nghệ thuật của tác phẩm?

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

- HS thực hiện dựa cá nhân và trả lời các câu hỏi .

Bước 3: Báo cáo, thảo luận

- Gv gọi HS lên trình bày

- Hs khác nhận xét, bổ sung.

Bước 4: Kết luận, nhận định

- Gv nhận xét bài làm của Hs

2. Chọn đọc một tác phẩm của tác giả mà em đã biết tiếp tục tìm hiểu, khám phá.

a. Hoàn cảnh ra đời tác phẩm:

- -Bài thơ được sáng tác năm 1963, khi tác giả đang là sinh viên học ngành Luật ở nước ngoài

->Xa quê, tác giả luôn nhớ về quê hương, về người bà với hình ảnh quen thuộc nhất đó là bếp lửa. Bài thơ là lời tâm sự của người cháu hiếu thảo ở phương xa gửi về người bà.Từ đó khiến cho nỗi nhớ, tình cảm càng trở nên da diết, sâu đậm , từ đó viết nên tác phẩm.

b. Tác giả quan tâm, xúc động, trăn trở nhất về người bà, về quê hương và những cảnh vật thuộc về nơi mình sinh ra, lớn lên và gắn bó suốt bao năm.

c. Sự sáng tạo hình ảnh bếp lửa gắn liền với hình ảnh người bà, làm điểm tựa khơi gợi mọi kỉ niệm, cảm xúc và suy nghĩ về bà và tình bà cháu.

- Còn điều em cảm thấy khó khăn nhất khi viết là sử dụng ngôn từ và cách diễn đạt ra sao để người đọc có thể cảm nhận cảm xúc của người cháu dành cho bà

d. Mối liên quan của nhan đề với đặc điểm nội dung, nghệ thuật của tác phẩm:

- Bếp lửa vốn là một hình ảnh quen thuộc trong mỗi gia đinh người VN đã trở thành hình ảnh tượng trưng gợi kỉ niệm ấm áp của tình bà cháu.
- Bếp lửa là nơi bà khơi dậy lên tình cảm, những khát vọng trở thành ngọn lửa của tình yêu, niềm tin.
- Bếp lửa không chỉ hiện thân tươi đẹp về bà mà còn là kỉ niệm thiêng liêng nâng bước người cháu trên suốt hành trình dài rộng của cuộc đời.

Hoạt động của GV và HS

Dự kiến sản phẩm.

B1: Chuyển giao nhiệm vụ:

- Giáo viên yêu cầu học sinh lựa chọn một tác phẩm kì 2 trong chương trình Ngữ văn 8.

B2: Thực hiện nhiệm vụ

GV hướng dẫn HS cách thực hiện.

HS tiến hành đọc tác phẩm đó

B3: Báo cáo, thảo luận:

- GV yêu cầu HS đọc.

- Hs khác theo dõi, nhận xét, đánh giá và nhận xét cách đọc của bạn.

 B4: Kết luận, nhận định: GV nhận xét, đánh giá.

Hoạt động của GV và HS

Dự kiến sản phẩm.

B1: Chuyển giao nhiệm vụ: (GV giao nhiệm vụ)

? Vẽ lại một nhân vật trong một cuốn sách mà em ấn tượng nhất trong cuốn sách đã đọc.

- Nộp sản phẩm về cho GV

B2: Thực hiện nhiệm vụ

HS đọc, xác định yêu cầu của bài tập và thực hành vẽ và trang trí ở nhà.

B3: Báo cáo, thảo luận

GV hướng dẫn các em cách nộp sản phẩm.

HS nộp sản phẩm cho GV

B4: Kết luận, nhận định (GV)

- Nhận xét ý thức làm bài của HS (HS nộp bài không đúng qui định (nếu có).

- Dặn dò HS những nội dung cần học ở nhà và chuẩn bị cho phần Viết.

STT

Yêu cầu

Nôi dung

1

Bài viết tham khảo thuộc thể loại nào?

2

Bài viết giới thiệu về vấn đề gì?

3

Bài viết đã giới thiệu những thông tin nào?

4

Sau khi phân tích bài viết, em thấy bài thuyết minh giới thiệu cuốn sách cần đạt được những yêu cầu nào?

HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

HS đọc bài viết tham khảo “Mắt sói- câu chuyện về cuộc phưu lưu của những điều ngẫu nhiên và kì diệu”

Bước 1: chuyển giao nhiệm vụ

- HS thảo luận về các yêu cầu theo cặp:

+ Bài văn “Mắt sói- câu chuyện về cuộc phưu lưu của những điều ngẫu nhiên và kì diệu” thuộc thể loại nào?

+ Bài văn giới thiệu về vấn đề gì?

+ Bài văn đã giới thiệu cho người đọc những thông tin nào?

+ Em thấy bài thuyết minh giới thiệu cuốn sách cần đạt được những yêu cầu nào?

- HS tiếp nhận nhiệm vụ.

Bước 2: HS trao đổi thảo luận, thực hiện nhiệm vụ

+ HS thảo luận và trả lời từng câu hỏi

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

+ Đại diện cặp đôi trình bày sản phẩm thảo luận

+ GV gọi HS nhận xét, bổ sung câu trả lời của bạn (nếu cần)

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ

+ GV nhận xét, bổ sung, chốt lại kiến thức => Ghi lên bảng.

1. Đọc

2. Nhận xét

- Thể loại: Văn bản thuyết minh

- Vấn đề thuyết minh: cuốn sách “Mắt sói” của nhà văn Đa- ni- en Pen- nắc

• - Nội dung thuyết minh:

+ Mở bài: Giới thiệu nhan đề, tác giả, thể loại, thời gian ra đời, xuất bản của cuốn sách.

+ Thân bài:

• Trình bày ngắn gọn về đề tài, nội dung chính, chủ đề của cuốn sách.

• Nêu những điểm đặc biệt, thú vị, mới mẻ của cuôn sách, về nội dung và nghệ thuật.

• Nêu quan niệm của tác giả về đời sống qua nội dung phản ánh trong cuốn sách.

+ Kết bài: Gợi hứng thủ, khuyến khích
việc đọc cuốn sách.

3.Yêu cầu đối với bài thuyết minh giới thiệu cuốn sách yêu thích

+ Giới thiệu được những thông tin cơ bản để nhận diện cuốn sách: nhan đề; tác giả; loại, thể loại văn bản; đề tài; chủ đề; bô' cục; nội dung chính (tóm tắt).

+ Trình bày được cách nhìn (quan điểm, thái độ) của tác giả về đời sống.

+ Nêu được những giá trị, đóng góp nổi bật hoặc những điểm mơi, thú vị của cuốn sách.

+ Nhấn mạnh được những đặc điểm gợi hứng thú đối với việc đọc, tìm hiểu cuốn sách.

HĐ của GV và HS

Dự kiến sản phẩm

HOẠT ĐỘNG CÁ NHÂN

Bước 1: GV giao nhiệm vụ:

GV yêu cầu HS suy nghĩ để lựa chọn đề tài cho bài viết của mình

Trước khi viết, em cần chuẩn bị những gì ?

(a) Lựa chọn đề tài: GV yêu cầu HS chọn một cuốn sách em yêu thích để viết bài thuyết minh

(b) Tìm ý

- Tên của cuốn sách là gì?

- Ai là tác giả?

- Cuốn sách đó thuộc loại nào? thể loại gì?

- Đề tài/ chủ đề, bố cục của cuốn sách như thế nào? Nội dung chính của cuốn sách là gì?

- Cuốn sách đó thể hiện quan điểm của tác giả về đời sống ra sao?

- Cuốn sách mang lại những giá trị hay đóng góp nào?

- Khi đọc cuốn sách em thấy có điều gì thú vị?

(c) Sắp xếp các ý đã tìm thành một dàn ý: Phần mở bài, thân bài, kết bài em sẽ giới thiệu nội dung gì?

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ:

+ HS suy nghĩ câu hỏi, thực hiện nhiệm vụ.

+ HS dự kiến sản phẩm: Viết bài

+ GV quan sát

Bước 3: HS báo cáo kết quả và thảo luận

+ HS trình bày ý tưởng. HS khác và GV nhận xét, bổ sung

Bước 4: Đánh giá việc thực hiện nhiệm vụ

(2)HOẠT ĐỘNG CÁ NHÂN

GV hướng dẫn HS lập viết theo các gợi ý SGK- HS hoạt động cá nhân

- Hướng dẫn HS chỉnh

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ:

+ HS dự kiến sản phẩm

+ GV quan sát

Bước 3: HS báo cáo kết quả và thảo luận

+ HS trình bày sản phẩm.

+ GV gọi HS khác nhận xét về bài viết của bạn.

Bước 4: Đánh giá việc thực hiện nhiệm vụ:

II. Thực hành viết theo các bước

Đề bài: Em hãy viết bài thuyết minh giới thiệu về một cuốn sách yêu thích.

1. Trước khi viết

a. Lựa chọn đề tài: Chọn một cuốn sách em yêu thích để giới thiệu dưới dạng một bài văn thuyết minh.

b. Tìm ý:

- Tên của cuốn sách là gì?

- Ai là tác giả?

- Cuốn sách đó thuộc loại nào? thể loại gì?

- Đề tài/ chủ đề, bố cục của cuốn sách như thế nào? Nội dung chính của cuốn sách là gì?

- Cuốn sách đó thể hiện quan điểm của tác giả về đời sống ra sao?

- Cuốn sách mang lại những giá trị hay đóng góp nào?

- Khi đọc cuốn sách em thấy có điều gì thú vị?

c. Lập dàn ý: sắp xếp các thông tin và ý tưởng theo một trật tự phù hợp.

- Mở bài: Giới thiệu nhan đề, tác giả, thể loại, thời gian ra đời, xuất bản của cuốn sách.

- Thân bài:

+ Trình bày ngắn gọn về đề tài, nội dung chính, chủ đề của cuốn sách.

+ Nêu những điểm đặc biệt, thú vị, mới mẻ của cuôn sách, về nội dung và nghệ thuật.

+ Nêu quan niệm của tác giả về đời sống qua nội dung phản ánh trong cuốn sách.

- Kết bài: Gợi hứng thủ, khuyến khích
việc đọc cuốn sách.

2. Viết bài

    Khi viết bài văn, em cần lưu ý: triển khai cụ thể các ý đã nêu trong dàn ý; phân biệt các phần mở bài, thân bài, kết bài; có thể tách ý chính trong thân bài thành các đoạn văn.

HĐ của GV và HS

Dự kiến sản phẩm

Bước 1: GV giao nhiệm vụ: GV trả bài cho HS, hướng dẫn HS chỉnh sửa lại bài viết theo các yêu cầu đối với kiểu bài, bảng hướng dẫn.

- Tạo nhóm để HS đọc và chữa bài cho nhau ( HĐ nhóm, kĩ thuật giải quyết vấn đề: để HS tìm ra cái đã biết, cái chưa biết trong nhiệm vụ viết, tạo nên ý thức tìm hiểu làm rõ vấn đề)

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ:HS xem lại và chỉnh sửa, rút kinh nghiệm

Bước 3: HS báo cáo kết quả và thảo luận