Giáo Án Ngữ Văn 9 Kết Nối Tri Thức Bài 8 Tiếng Nói Của Lương Tri

HOẠT ĐỘNG CỦA GV- HS

DỰ KIẾN SẢN PHẢM

GV cho HS chơi trò chơi thi nói tên đầy đủ của các tổ chức quốc tế qua tên viết tắt: WTO, OPEC, IMF, UN, ASEAN,...

HS chơi trò chơi “Ai nhanh hơn”

Nhận biết được tên đầy đủ của các tổ chức quốc tế qua tên viết tắt.

+ WTO: Tổ chức Thương mại Thế giới

+ OPEC: Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ

+ IMF: Quỹ Tiền tệ Quốc tế

+ UN: Liên Hợp Quốc

+ ASEAN: Hiệp hội các nước Đông Nam Á

...

HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY VÀ TRÒ

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

• GV yêu cầu HS đọc Tri thức ngữ văn trong SGK (tr. 67); đọc khung Nghĩa và cách dùng tên viết tắt các tổ chức quốc tế trong SGK (tr. 71) để trả lời các câu hỏi:

• Căn cứ vào đâu để biết nghĩa của tên viết tắt một tổ chức quốc tế?

• Có điều gì cần lưu ý khi viết tắt tên các tổ chức quốc tế?

• Cần đọc tên viết tắt của tổ chức quốc tế như thế nào?

I. Nghĩa và cách dùng tên viết tắt các tổ chức quốc tế

• Nghĩa của tên viết tắt tổ chức quốc tế là nghĩa của từng từ trong cụm từ đầy đủ tạo nên tên của tổ chức đó.

• Khi viết tắt tên các tổ chức quốc tế, cần lưu ý:

+ Tất cả các chữ cái trong tên viết tắt phải được viết in hoa.

+ Viết đúng trật tự các chữ cái trong tên viết tắt của tổ chức quốc tế.

HOẠT ĐỘNG CỦA GV-HS

DỰ KIẾN SẢN PHẢM

• HS làm việc nhóm, vẽ sơ đồ tư duy, trình bày

+ Tên viết tắt của tổ chức quốc tế xuất hiện lần đầu trong VB cần phải được chú thích tên đầy đủ và nghĩa.

+ Chỉ sử dụng tên viết tắt của tổ chức quốc tế khi cần thiết

HOẠT ĐỘNG CỦA GV- HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

• GV yêu cầu HS thực hiện bài tập 1 (làm việc cá nhân)

• HS thực hiện bài tập 1; trình bày, góp ý cho nhau.

• GV yêu cầu HS thực hiện bài tập 2 (làm việc cá nhân).

• HS thực hiện bài tập 2; trình bày, góp ý cho nhau.

• GV yêu cầu HS thực hiện bài tập 3 (làm việc cá nhân).

• HS thực hiện bài tập 3; trình bày, góp ý cho nhau.

II. Luyện tập

Bài tập 1

• Đọc VB Đấu tranh cho một thế giới hoà bình, gặp tên viết tắt các tổ chức quốc tế như FAO, UNICEF, việc đầu tiên cần làm là tra cứu tài liệu để hiểu được cách viết đầy đủ tên đó và nghĩa của nó.

+ Ví dụ: FAO là viết tắt cụm từ Food and Agriculture Organization, tên tiếng Anh của Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên hợp quốc.

• Nếu không biết nghĩa của cụm từ biểu thị tên tổ chức quốc tế thì sẽ không hiểu được nội dung của câu.

Bài tập 2

Đoạn văn tuy dùng nhiều tên viết tắt tổ chức quốc tế, nhưng phù hợp và cần thiết.

Bài 3:

Câu có sử dụng tên viết tắt của tổ chức quốc tế

HOẠT ĐỘNG CỦA GV- HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

- GV yêu cầu HS tự tìm hiểu để giải thích nghĩa của 5 tên viết tắt tổ chức

- HS giải thích nghĩa khoảng 5 tên viết tắt tổ chức quốc tế.

Giải thích nghĩa khoảng 5 tên viết tắt tổ chức quốc tế.

+ AFC: Liên đoàn bóng đá châu Á

+ APEC: Diễn đàn hợp tác kinh tế châu Á – Thái Bình Dương

+ CIA: Cục Tình báo Trung ương Mỹ

+ FAO: Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc

+ IUNC: Liên minh bảo tồn Thiên nhiên Quốc tế

https://e-space.vn/tin-tuc/ten-viet-tat-cua-27-to-chuc-quoc-te-tren-the-gioi/203

HOẠT ĐỘNG CỦA GV-HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

- GV yêu cầu HS chơi trò chơi: đặt câu với các hình ảnh gợi ý (yêu cầu đặt câu đơn hoặc câu ghép).

- HS thực hiện nhiệm vụ.

Các ví dụ của HS.

HOẠT ĐỘNG CỦA GV-HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

- GV yêu cầu HS thực hiện bài tập 1 (làm việc cá nhân)

- HS thực hiện bài tập 1; trình bày, góp ý lẫn nhau

- GV yêu cầu HS làm bài tập 2 theo cặp

- HS làm bài tập 2, trao đổi và nhận xét lẫn nhau

II. Luyện tập

Bài 1:

- Câu đơn:

+ Chúng ta đang ở đâu?

+ Hôm nay ngày 8/8/2086, hơn 50 000 đầu đạn được bố trí trên khắp hành tinh

+ Nguy cơ ghê gớm đó đang đè nặng lên chúng ta …phá huỷ thế thăng bằng của Hệ Mặt Trời.

- Câu ghép: Nói nôm na…nổ tung lên sẽ

Bài 2:

a. Câu ghép đẳng lập không dùng từ nối

b. Câu ghép đẳng lập dùng từ nối

c. Câu ghép chính phụ, phương tiện nối:

“ dù cho…thì…”

d. Câu ghép đẳng lập, từ nối: “và”

HOẠT ĐỘNG CỦA GV-HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

- GV yêu cầu HS làm việc theo nhóm

- HS làm việc theo nhóm, nhận xét, trao đổi

Bài 3: Các câu đơn và câu ghép

a.

- Câu đơn:

+ Và có thế nói, Với người con gái Nam Xương…truyền kì.

+ Phản ảnh số phận…muôn thuở của con người

+ Có lẽ vì vậy…người đọc ngày này

- Câu ghép:

+ Vũ Nương… người vợ, người mẹ trong đời

b. - Tách câu ghép thành các câu đơn:

+ Vũ Nương không phải là hình tượng một trang liệt nữ.

+ Nàng chỉ là một người đàn bà bình thường như bao người vợ, người mẹ trong đời thực.

- So sánh nội dung: Ở hai câu đơn, nội dung thông báo ngắn gọn, đơn giản hơn, trong khi đó câu ghép có khả năng thâu gộp tất cả các nội dung được thể hiện ở các câu đơn.

HOẠT ĐỘNG CỦA GV- HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

GV yêu cầu HS thực hiện bài tập:

• Viết đoạn văn (khoảng 5 - 7 câu) về vấn đề biến đổi khí hậu trên Trái Đất, trong đó có sử dụng câu đơn, câu ghép.

- Chỉ ra sự phù hợp giữa kiểu cấu trúc câu và ý nghĩa cần biểu đạt của mỗi câu.

HS thực hiện nhiệm vụ; nhận xét; đánh giá

Đoạn văn của HS.

Hiện nay, sự biến đổi khí hậu toàn cầu đang diễn ra ngày càng nghiêm trọng. Biểu hiện rõ nhất là sự nóng lên của trái đất, là băng tan, nước biển dâng cao, bão lũ, sóng thần, động đất, hạn hán và giá rét kéo dài. Nguyên nhân dẫn tới việc biến đổi khí hậu là do có sự thay đổi của môi trường thiên nhiên. Nguyên nhân có tác động lớn nhất chính là do con người. Từ vài năm trở lại đây nhân loại phải đứng trước những đe dọa của thiên nhiên: tình trạng hạn hán kéo dài ảnh hưởng tới vấn đề cây trồng vật nuôi, lũ lụt, thiên tai, ảnh hưởng đến môi trường sinh thái, thiếu nước sinh hoạt hoặc ô nhiễm nguồn nước kinh tế, ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống của nông dân. Vậy nên chúng ta cần chủ động nâng cao ý thức bảo vệ môi trường như trồng nhiều cây xanh, tuyên truyền mọi người có ý thức bảo vệ môi trường, ...

Hoạt động của GV - HS

Nội dung cần đạt

Bước 1: GV cho HS xem video. Trước khi xem, GV nêu câu hỏi:

• Video nói về hiện tượng nào đang diễn ra trên Trái Đất?

• Cảm nhận của em sau khi xem video?

Bước 2:  HS trình bày

Bước 3: HS nhận xét câu trả lời của bạn

Bước 4: GV nhận xét, đánh giá, dẫn vào bài

• HS xem video và nhận diện hiện tượng biến đổi khí hậu trên Trái Đất.

Một vài chia sẻ về cảm nhận trước tình trạng biến đổi khí hậu đang diễn ra trên Trái đất.

Hoạt động của GV và HS

Nội dung cần đạt

NV1: Đọc, tìm hiểu chung

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:

? Theo em, cách đọc văn bản như thế nào là phù hợp?

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

- Học sinh: suy nghĩ

Bước 3: Báo cáo, thảo luận

- Học sinh nêu ý kiến về cách đọc

- Giáo viên: hướng dẫn, nghe Hs trình bày.

Bước 4: Kết luận, nhận định

Giáo viên nhận xét, đánh giá hướng dẫn HS đọc.

=> Giáo viên hướng dẫn HS tìm hiểu từ khó.

NV2: Tìm hiểu chung về tác giả và văn bản.

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:

GV sử dụng kĩ thuật 1 phút để HS giới thiệu về tác giả của văn bản.

? Nêu những hiểu biết của em về tác giả?

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

- Học sinh: tìm hiểu thông tin, suy nghĩ

Bước 3: Báo cáo, thảo luận

- Học sinh nêu những hiểu biết về tác giả.

- Giáo viên: hướng dẫn, nghe Hs trình bày.

Bước 4: Kết luận, nhận định

=> Giáo viên chốt kiến thức và giới thiệu về tác giả trên máy chiếu.

Bước 1: GV hướng dẫn HS tìm hiểu chung về văn bản thông qua phiếu học tập số 1. GV sử dụng kĩ thuật Chỉ huy (mời 1 HS làm nhiệm vụ chỉ huy, bạn đó sẽ thay cô giáo lần lượt hỏi các bạn về thông tin chung của văn bản)

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

- Học sinh thực hiện hoạt động, dưới sự chỉ huy của bạn.

Bước 3: Báo cáo, thảo luận

- Học sinh nêu những hiểu biết về văn bản..

- Giáo viên: hướng dẫn, nghe Hs trình bày.

Bước 4: Kết luận, nhận định

=> Giáo viên chốt kiến thức và giới thiệu về tác giả trên máy chiếu.

I. ĐỌC – TÌM HIỂU CHUNG

1. Đọc, chú thích từ khó

2. Tìm hiểu chung

a. Tác giả

- An-tô-ni-ô Gu-tê-rét sinh năm 1949, là nhà chính trị và ngoại giao người Bổ Đào Nha.

- Năm 2017, ông được bầu làm Tổng Thư kí Liên hợp quốc.

b. Văn bản

- Bối cảnh ra đời: Biến đổi khí hậu đang gây ra những ảnh hưởng tiêu cực tới đời sống sản xuất, sinh hoạt của con người và đe dọa sự tồn vong của Trái Đất.

- Xuất xứ: trích bài phát biểu của An-tô-ni-ô Gu-tê-rét, Tổng Thư kí Liên hợp quốc tại cuộc họp Đại hội đồng Liên hợp quốc (ở Niu Oóc, Hoa Kỳ) năm 2018.

- Thể loại: Văn bản nghị luận (Nghị luận xã hội)

- Bố cục: 3 phần

+ Phần 1 (từ đầu… và mong muốn điều cần thiết”):

 Giới thiệu và nêu vấn đề biến đổi khí hậu.

- Phần 2 ( tiếp… không có thời gian chờ đợi nữa”):

 Thực trạng, giải pháp và lời kêu gọi hành động để chống biến đổi khí hậu

- Phần 3 (còn lại):  Khẳng định những hậu quả của biến đổi khí hậu và gửi thông điệp đến mọi người.

Hoạt động của GV và HS

Nội dung cần đạt

Nhiệm vụ 1: Luận đề văn bản

- Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:

Hoạt động cá nhân

- Em hãy xác định luận đề của văn bản? Căn cứ vào đâu em xác định như vậy? Em có nhận xét gì về vấn đề này?

- Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:

+ Học sinh: suy nghĩ, trả lời.

+ Giáo viên: quan sát, hỗ trợ hs

- Bước 3: Báo cáo, thảo luận:

+  Học sinh đứng tại chỗ trả lời

+ Giáo viên: hướng dẫn, nghe Hs trình bày.

- Bước 4: Kết luận, nhận định:

+ Giáo viên nhận xét, đánh giá, chuẩn kiến thức.

- Căn cứ xác định luận đề: đề tài, từ ngữ chủ đề, câu chủ đề “Chúng ta phải đối mặt với một mối đe dọa trực tiếp đến sự tồn vong”

GV đưa câu hỏi nhằm nhấn mạnh, mở rộng vấn đề:

? Em hiểu gì về cách nêu vấn đề “Chúng ta phải đối mặt với một mối đe dọa trực tiếp đến sự tồn vong”? Cách nói đó đúng hay sai? Vì sao? Từ đó, xác định mục đích của người viết?

- Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:

+ Học sinh: suy nghĩ, trả lời.

+ Giáo viên: quan sát, hỗ trợ hs

- Bước 3: Báo cáo, thảo luận:

+  Học sinh đứng tại chỗ trả lời

+ Giáo viên: hướng dẫn, nghe Hs trình bày.

- Bước 4: Kết luận, nhận định:

+ Giáo viên nhận xét, đánh giá, chuẩn kiến thức.

Cách nêu vấn đề ấn tượng, tác động trực tiếp đến nhận thức của người đọc về hậu quả tình trạng biến đổi khí hậu toàn cầu đến sự sống còn của con người. Có thể khẳng định như vậy là bởi tác giả có điều kiện tiếp xúc, lắng nghe ý kiến của các nhà khoa học, có đủ các cứ liệu được tổng hợp từ nhiều nguổn trên khắp thế giới. Những cứ liệu đó cho thấy, biến đổi khí hậu không phải là vấn đề riêng của quốc gia nào, mà là vấn đề toàn cầu. Trước vấn đề đề đó, bài phát biểu đã hướng tới mục đích cụ thể….

II. TÌM HIỂU CHI TIẾT VĂN BẢN

1. Luận đề của văn bản

- Luận đề: Biến đổi khí hậu là mối đe dọa sự tồn vong của hành tinh chúng ta.

-> Vấn đề cấp bách, mang tính toàn cầu.

- Mục đích của người viết:

+ Chỉ ra mối đe dọa trực tiếp của biến đổi khí hậu với sự tồn vong của hành tinh chúng ta.

+ Kêu gọi mọi người cùng hành động để cứu lấy Trái đất.

Gv kiểm tra kiến thức Ngữ văn 6,7,8 về kiểu văn bản nghị luận. HS nhắc lại luận điểm, lí lẽ, bằng chứng, mối quan hệ giữa luận điểm…

-> GV chiếu kiến thức cũ để HS nhớ lại và vận dụng thực hành các câu hỏi.

Nhiệm vụ 2: Các luận điểm và lí lẽ

- Bước 1: Giao nhiệm vụ

? Để triển khai luận đề, bài viết đã triển khai thành những luận điểm nào?

Gv sử dụng kĩ thuật cặp đôi để xác định của luận điểm của văn bản.

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

- Học sinh: thảo luận tại bàn.

- Giáo viên: quan sát hs làm việc, hỗ trợ khi cần thiết.

Bước 3: Báo cáo, thảo luận

- Học sinh lên bảng, nhìn phiếu học tập trả lời.

- Giáo viên: hướng dẫn, nghe Hs trình bày.

Bước 4: Kết luận, nhận định

Giáo viên nhận xét, đánh giá, chuẩn kiến thức.

Tìm hiểu cách triển khai luận điểm

- Bước 1: Giao nhiệm vụ

? Tìm các lĩ lẽ, dẫn chứng để làm sáng tỏ cho 3 luận điểm?

Gv sử dụng HĐ nhóm để xác định cách triển luận điểm của văn bản qua việc hoàn thành phiếu học tập. GV chia lớp thành 6 nhóm, 2 nhóm thực hiện tìm hiểu cách triển khai của 1 luận điểm.

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

- Học sinh: thảo luận theo nhóm được phân công.

- Giáo viên: quan sát hs làm việc, hỗ trợ khi cần thiết.

Bước 3: Báo cáo, thảo luận

- Đại diện nhóm trả lời. Nhóm cùng nhiệm vụ bổ sung.

- Giáo viên: hướng dẫn, nghe Hs trình bày.

Bước 4: Kết luận, nhận định

Giáo viên nhận xét, đánh giá, chuẩn kiến thức.

Sau khi các nhóm trả lời, GV nêu câu hỏi sử dụng các câu hỏi nhằm mở rộng, nâng cao vấn đề sau mỗi luận điểm:

- Luận điểm 1:

+ Nêu nhận xét của em về phạm vi dẫn chứng và trình tự nêu dẫn chứng của tác giả?

+ Em biết gì về tác động của biến đổi khí hậu đến Việt Nam?

- Luận điểm 2:

+ Nhận xét về kiểu câu và ngữ điệu của tác giả khi trình bày các giải pháp? Nhận xét về thái độ của tác giả?

+ Theo em, những giải pháp được tác giả nêu ra có khả thi không? Vì sao?

- Luận điểm 3:

+ Tác giả hướng lời kêu gọi hành động của mình tới đối tượng nào? Theo em, mình có phải là một đối tượng hướng tới của văn bản không?

+ Lời khẳng định : “Tôi cam kết cá nhân mình và toàn thể Liên hợp quốc sẽ tham gia nỗ lực này” và “Tôi trông chờ vào tất cả các bạn” đã cho thấy thái độ nào của tác giả?

- Bước 1: Giao nhiệm vụ

HĐ cặp đôi chia sẻ:

- Nêu nhận xét về các lí lẽ, dẫn chứng được tác giả sử dụng khi làm sáng tỏ luận điểm?

- Chỉ ra mối quan hệ giữa luận đề với luận điểm, luận điểm với lí lẽ và dẫn chứng?

- Qua việc tìm hiểu những luận điểm, lí lẽ và dẫn chứng ở trên, em nhận ra được đâu là những thông tin khách quan, đâu là những thông tin chủ quan? Dựa vào đâu em nhận biết điều đó?

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

- Học sinh: chai sẻ cặp đôi

- Giáo viên: quan sát hs làm việc, hỗ trợ khi cần thiết.

Bước 3: Báo cáo, thảo luận

- Đại diện cặp đôi chia sẻ. Mỗi cặp đôi chia sẻ một ý trả lời.

- Giáo viên: hướng dẫn, nghe Hs trình bày.

Bước 4: Kết luận, nhận định

Giáo viên nhận xét, đánh giá, chuẩn kiến thức.

Gợi ý:

• Một số thông tin khách quan được tác giả nêu: các nhà khoa học đã cảnh báo về nguy cơ biến đổi khí hậu, nhiều nhà lãnh đạo đã từ chối lắng nghe, băng ở Bắc Cực đang tan nhanh, nạn cháy rừng kéo dài và lan nhanh, các đại dương bị nhiễm a-xít nặng nề, ngày càng nhiều người buộc phải di cư khỏi quê nhà,...

->Căn cứ để nhận biết thông tin khách quan: Các thông tin nêu trên là những điều đã xảy ra

2. Các luận điểm và lí lẽ

a. Các luận điểm

- Luận điểm 1: Thực trạng và hậu quả của biến đổi khí hậu đối với hành tinh chúng ta khi quá nhiều lãnh đạo từ chối lắng nghe, quá ít người hành động.

- Luận điểm 2: Cần có các giải pháp để ứng phó với tình trạng biến đổi khí hậu.

+ Luận điểm 3: Lời kêu gọi khẩn thiết với các nhà lãnh đạo và những kế hoạch cụ thể để ngăn chặn tình trạng biến đổi khí hậu.

b. Cách triển khai luận điểm

Nhiệm vụ 3: Thông điệp từ văn bản

Bước 1: Giao nhiệm vụ

Hoạt động cặp đôi

Qua việc tìm hiểu văn bản, em biết gì về vị thế của người viết khi trình bày ý kiến về vấn đề? Từ vị thế ấy cho phép tác giả thể hiện thái độ gì khi đối thoại?

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ

Bước 3: Báo cáo, thảo luận

-  Học sinh đại diện nhóm trình bày sản phẩm trên bảng

- Giáo viên: hướng dẫn, nghe HS trình bày.

Bước 4: Kết luận, nhận định:

- HS nhận xét bạn

- Giáo viên nhận xét, đánh giá, chuẩn kiến thức.

- Vị thế: Tác giả là người vị đứng đầu Liên hiệp quốc, tổ chức có vai trò trách nhiệm giải quyết những vấn đề lớn lao trên thế giới, có ảnh hưởng đến sự tồn vong của nhân loại nên tác giả thể hiện thái độ mạnh mẽ, dứt khoát trước vấn đề biến đổi khí hậu toàn cầu.

- Thái độ: thẳng thắn, mạnh mẽ, dứt khoát khi đối thoại với lãnh đạo các quốc gia; tin tưởng, hi vọng với tất cả mọi người. (Thế giới trông chờ mỗi chúng ta chấp nhận sự thách thức trước khi quá muộn. Tôi trông chờ vào tất cả các bạn.).

Bước 1: Giao nhiệm vụ

? Từ việc tìm hiểu thái độ của tác giả, em nhận ra được thông điệp quan trọng nào được tác giả gửi đến chúng ta trong văn bản?

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ

Bước 3: Báo cáo, thảo luận

-  Học sinh trả lời

- HS nhận xét bạn

Bước 4: Kết luận, nhận định:

- Giáo viên nhận xét, đánh giá, chuẩn kiến thức.

- Gv nêu câu hỏi liên hệ: Với vị thế là một học sinh, em sẽ làm gì để chung tay với mọi người nhằm hạn chế tình trạng biến đổi khí hậu trên Trái Đất?

- Hs bày tỏ suy nghĩ cá nhân.

3. Thông điệp từ văn bản

- Trái đất đang đối mặt với mối đe dọa sống còn trước tình trạng biến đổi khí hậu.

- Mọi người trên Trái đất này, tuỳ vào vị thế và khả năng của mình, cần khẩn trương hành động để làm chậm quá trình biến đổi khí hậu cũng như hạn chế những thiệt hại do tình trạng đó gây ra.

Hoạt động của GV và HS

Nội dung cần đạt

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

Hoạt động cặp đôi 2p

- GV yêu cầu: Nêu được những đặc sắc trong nghệ thuật, nội dung của văn bản?

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

- Học sinh: làm việc nhóm đôi

- Giáo viên: quan sát hs làm việc, hỗ trợ khi cần thiết

Bước 3: Báo cáo, thảo luận

-  Học sinh đứng tại chỗ trả lời

- Giáo viên: hướng dẫn, nghe Hs trình bày.

Bước 4: Kết luận, nhận định

Giáo viên nhận xét, đánh giá, chuẩn kiến thức.

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

Hoạt động cá nhân

- GV yêu cầu: Từ việc tìm hiểu văn bản, em rút ra được cách đọc hiểu văn bản nghị luận xã hội như thế nào?

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

- Học sinh: làm việc cá nhân

- Giáo viên: quan sát hs làm việc, hỗ trợ khi cần thiết

Bước 3: Báo cáo, thảo luận

-  Học sinh đứng tại chỗ trả lời

- Giáo viên: hướng dẫn, nghe Hs trình bày.

Bước 4: Kết luận, nhận định

Giáo viên nhận xét, đánh giá, chuẩn kiến thức.

GV tích hợp cách viết bài văn nghị luận xã hội:

+ Xác định đúng luận đề

+ Xây dựng hệ thống luận điểm làm sáng tỏ luận đề.

+ Tìm các lí lẽ, dẫn chứng để làm sáng tỏ luận điểm.

III. Tổng kết

1/ Nghệ thuật:

- Cách nêu luận đề ấn tượng

- Lập luận chặt chẽ.

- Luận đề, luận điểm, lí lẽ, dẫn chứng có quan hệ chặt chẽ.

2/ Nội dung:

- Tác giả bày tỏ sự lo lắng trước thực trạng và hậu quả của tình trạng biến đổi khí hậu với sự sống còn của Trái đất. Từ đó, tác giả nêu ra những giải pháp khả thi và kêu gọi tất cả mọi người cùng hành động để bảo vệ Trái đất.

- Bài phát biểu đưa đến thông điệp mạnh mẽ: Mọi người trên Trái Đất này, tuỳ vào vị thế và khả năng của mình, cần khẩn trương hành động để làm chậm quá trình biến đổi khí hậu cũng như hạn chế những thiệt hại do tình trạng đó gây ra.

3. Cách đọc hiểu văn bản nghị luận xã hội

- Xác định luận đề

- Tìm hệ thống luận điểm

- Tìm lí lẽ, bằng chứng cho mỗi luận điểm

- Rút ra thông điệp của văn bản và liên hệ với nhận thức, cảm xúc của bản thân

Hoạt động của GV và HS

Nội dung cần đạt

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

Hoạt động cặp đôi 2p

?Đối tượng tác động của văn bản này và văn bản “Đấu tranh cho một thế giới hòa bình” của Mác-ket giống nhau như thế nào? Em hãy nêu ý nghĩa của sự giống nhau đó?

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

- Học sinh: làm việc nhóm đôi

- Giáo viên: quan sát hs làm việc, hỗ trợ khi cần thiết

Bước 3: Báo cáo, thảo luận

-  Học sinh đứng tại chỗ trả lời

- Giáo viên: hướng dẫn, nghe Hs trình bày.

Bước 4: Kết luận, nhận định

Giáo viên nhận xét, đánh giá, chuẩn kiến thức.

Bước 1: Gv yêu cầu HS thực hành viết đoạn văn trong phần: Viết kết nối với đọc.

Bước 2: HS thực hành viết theo cá nhân

Bước 3: HS trình bày

Bước 4: GV nhận xét, định hướng

Liên hệ: hình ảnh của các bạn trẻ tham gia vào chiến dịch bảo vệ Trái đất: Phong trào dọn rác trên bãi biển, Sài Gòn Xanh…

- Giống nhau:

+ Vấn đề bàn luận: mang tính toàn cầu, ảnh hưởng đến sự tồn vong của nhân loại.

+ Đối tượng tác động trước hết là lãnh đạo các quốc gia, đặc biệt lãnh đạo của những nước có nền kinh tế phát triển mạnh – những người nắm trong tay vận mệnh người dân. Bên cạnh đó, văn bản còn hướng tới tất cả mọi người dân

=> Tạo sự tác động mạnh mẽ đến nhận thức và hành động của mọi người trên toàn thế giới.

• Đoạn văn của HS cần bảo đảm các yêu cầu:

+ Nội dung: Trả lời câu hỏi: Phải chăng nhân loại không còn cách gì để đối phó với tình trạng Trái Đất ngày càng nóng lên?

+ Hình thức: đoạn văn có từ 7-9 câu

Tìm hiểu chung về văn bản

ND tìm hiểu

Câu trả lời

Bối cảnh

Xuất xứ

Thể loại

Bố cục

HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ (GV)

GV đặt câu hỏi gợi dẫn, yêu cầu HS trả lời:

H? Theo dõi video sau đây và cho biết những hình ảnh nhắc đến nhân vật lịch sử nào?

https://www.youtube.com/watch?v=TzXE_d7Y6fI

H? Nêu thêm số hiểu biết về nhân vật

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ (HS)

- HS tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ.

Bước 3: Báo cáo, thảo luận (HS)

- HS trả lời câu hỏi

Bước 4: Kết luận, nhận định (GV)

Trong kí ức của nhiều thế hệ người VN, Phan Bội Châu là một nhà yêu nước nồng cháy, thiết tha, một nhân vật lịch sử kiệt xuất, tiêu biểu cho ptrào đấu tranh giành độc lập của dtộc mấy chục năm đầu thế kỉ XX. PBC còn là tác giả của những câu thơ dậy sóng.

GV dẫn dắt vào bài học mới:

- HS theo dõi video và trả lời câu hỏi

HOẠT ĐỘNG CỦA GV – HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

I. TRẢI NGHIỆM CÙNG VĂN BẢN

1. Đọc

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

- GV hướng dẫn HS đọc và đọc mẫu:

+ Đọc cước chú tác giả.

+ Đọc bài thơ: Thể hiện giọng điệu mang cảm xúc tâm huyết, lôi cuốn, hào hùng nhưng vẫn đúng nhịp, vần của thể thơ.

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

- HS tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ.

Bước 3: Báo cáo, thảo luận

- HS đọc văn bản theo hướng dẫn của GV

- GV gọi HS khác nhận xét,

Bước 4: Kết luận, nhận định

- GV nhận xét.

2. Tìm hiểu chung về tác giả, tác phẩm

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

GV phát phiếu học tập số 1, yêu cầu học sinh hoàn thành phiếu dựa vào video phần khởi động kết hợp với SGK...

- HS tiếp nhận nhiệm vụ.

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

- HS tiếp nhân và thực hiện nhiệm vụ.

Bước 3: Báo cáo, thảo luận

- HS báo cáo kết quả PHT

- GV gọi HS khác nhận xét, bổ sung câu trả lời của bạn.

Bước 4: Kết luận, nhận định

- GV nhận xét, đánh giá, bổ sung, chốt lại kiến thức.

a. Tác giả

- Cuộc đời: Là chiến sĩ yêu nước vĩ đại, là nhà văn, nhà thơ lớn của đất nước vào đầu thế kỉ XX

- Sự nghiệp:

+ Sự nghiệp văn học đồ sộ, chủ yếu viết bằng chữ Hán.

+ Là cây bút xuất sắc của văn thơ cách mạng những năm đầu thế kỉ XX.

b. Tác phẩm

- Thể thơ: Tự do

- Phương thức biểu đạt: Biểu cảm.

- Bố cục: 3 phần

(GV trình chiếu nội dung lên trên Tivi, cho học sinh chỉnh sửa trong phiếu học tập và giữ lại làm sản phẩm học tập)

HOẠT ĐỘNG CỦA GV – HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

II. KHÁM PHÁ CHI TIẾT VĂN BẢN

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

- GV yêu cầu HS đọc 3 câu thơ đầu và cho biết:

H? Không gian mùa xuân được miêu tả như thế nào?

H? Gợi tâm trạng/cảm xúc gì của tác giả?

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

- HS tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ.

Bước 3: Báo cáo, thảo luận

- HS trả lời câu hỏi:

H1+ Tiếng gọi “Dậy! Dậy! Dậy!”  gấp gáp giục giã ,thể hiện niềm mong chờ, chào mừng một mùa xuân mới cũng là hi vọng vào thế hệ trẻ đầy sức xuân.

+ Âm thanh: tiếng gà gáy, tiếng chim

- GV gọi HS khác nhận xét, bổ sung câu trả lời.

Bước 4: Kết luận, nhận định

- GV nhận xét, đánh giá, bổ sung, chốt lại kiến thức ghi lên bảng.

1. Bức tranh mùa xuân

- Mở đầu bằng ba tiếng lay gọi Dậy! Dậy! Dậy!  đánh thức lòng yêu nước, không được chìm đắm trong vòng nô lệ nữa.

- Hình ảnh mùa xuân: tiếng gà gáy, tiếng chim hót

 Gợi không gian tưng bừng, rộn ràng; tinh thần lạc quan, yêu đời, thể hiện sự gắn bó thiết tha của tác giả đối với cuộc sống và vận mệnh của đất nước, dân tộc.

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

- GV cho HS thảo luận nhóm cặp đôi, đọc đoạn thơ từ “Xuân ơi xuân...” đến “...lũ đầu xanh”, trả lời các câu hỏi sau:

H? Đối tượng mà tác giả tâm sự là ai?

H? “Xuân” ở đây được hiểu nghĩa như thế nào gì?

H? Tìm các từ ngữ thể hiện cảm xúc của tác giả qua các câu thơ sau:

“Xuân ơi xuân, xuân có biết cho chăng?

Thẹn cùng sông, buồn cùng núi, tủi cùng trăng

Hai mươi năm lẻ đã từng bao chua với xót…”

Qua đó, thể hiện tâm trạng gì của tác giả?

H? Tác giả đã sử dụng nghệ thuật nào trong đoạn thơ trên?

H? Nhận xét tâm trạng của tác giả trong đoạn thơ?

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

- HS tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ.

Bước 3: Báo cáo, thảo luận

- HS trả lời câu hỏi:

+ Đó là nỗi buồn mang tầm vóc dân tộc, chỉ có thể giãi bày cùng đất trời, sông núi. “Buồn”, “thẹn”, “tủi”, “chua xót”…

- GV gọi nhóm HS khác nhận xét, bổ sung câu trả lời.

Bước 4: Kết luận, nhận định

- GV nhận xét, đánh giá, bổ sung, chốt lại kiến thức ghi lên bảng.

GV giảng:

Như vậy, Phan Bội Châu ý thức sâu sắc vai trò lịch sử của mình đã chấm dứt và cụ nghiêm khắc tự đánh giá bản thân mình. Điều này chứng tỏ sự sáng suốt nhân cách cao đẹp của nhà cách mạng. Riêng việc hiểu được bản thân mình, thấy được giới hạn của mình cũng đã thể hiện một phần tầm vóc lớn của tác giả, khiến người đọc vô cùng cảm phục.

2. Nỗi niềm tâm sự cùng đầu xuân

* Đối tượng tâm sự: Xuân (đất nước, tuổi trẻ)

* Nội dung tâm sự:

- Nỗi đau khổ: “Thẹn cùng sông, buồn cùng núi, tủi cùng trăng”: ba nỗi đau gắn với ba hình ảnh kì vĩ mang biểu tượng cho non sông đất nước

- Tự đánh giá quãng đời hoạt động cách mạng:

+ Số từ: 20 năm  Khoảng thời gian hoạt động cách mạng

+ Cách tách từ “chua với xót”: nêu bật tâm trạng của người thất bại

 Bằng giọng thơ chân thành, thắm thiết, thể hiện niềm uất hận, cay đắng của chí sĩ; đồng thời biểu lộ tấm lòng đau đớn, chua xót với vận mệnh tổ quốc.

- Câu thơ “Tháng ngày khuây khỏa lũ đầu xanh”: niềm hi vọng vào thế hệ thanh niên.

 Đoạn thơ là lời bộc bạch nỗi niềm tâm sự của tác giả với mùa xuân, với thế hệ thanh niên về nỗi đau xót trước cảnh đất nước lầm than, đồng thời thể hiện niềm hi vọng về thế hệ thanh niên trong việc bảo vệ đất nước.

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

- GV yêu cầu HS đọc đoạn thơ cuối và trả lời các câu hỏi sau:

H? Đoạn thơ cuối tác giả đã đưa ra vấn đề gì?

H? Cho biết từ “Thưa” thể hiện thái độ gì của tác giả?

H? Cách sử dụng xưng hô “các anh, các chị” chỉ ai? Theo em có phù hợp hay không? Lí giải.

H? Tác giả đã nhắc nhở gì với với “các anh, các chị”?

H? Nhận xét vai trò của thanh niên trong việc bảo vệ và xây dựng đất nước?

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

- HS tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ.

Bước 3: Báo cáo, thảo luận

- Các nhóm báo cáo kết quả.

+ Thanh niên phải đổi mới, với cái tầm nhìn mới

"Đời đã mới, người cảng nên đổi mới,

Mở mắt thấy rõ ràng tân vận hội

+ Tập hợp lực lượng, đoàn kết dân tộc để cứu nước:

"Xúm vai vào xốc vác cựu giang san"

+ Lư bo con đường khoa cử lạc hậu, không đam mê hưởng lạc:

"Tu dưỡng tinh thân" tự lập tự cường. Một chữ "xếp", hai chữ "dừng"

"Xếp bút nghiên mà tu dưỡng lấy tinh thần,

Đừng ham chơi, đừng ham mặc, ham ăn"

- GV gọi nhóm khác nhận xét, bổ sung câu trả lời của nhóm bạn.

Bước 4: Kết luận, nhận định.

- GV nhận xét, đánh giá, bổ sung, chốt lại kiến thức ghi lên bảng.

3. Lời nhắn nhủ của tác giả với thế hệ thanh niên Việt Nam

- Từ “Thưa”: thái độ trân trọng

- Đại từ xưng hô “các anh, các chị”,: chỉ thế hệ thanh niên Việt Nam.

- Lời nhắn nhủ:

+ Thanh niên phải đổi mới, với cái tầm nhìn mới

"Đời đã mới, người cảng nên đổi mới,

Mở mắt thấy rõ ràng tân vận hội

+ Tập hợp lực lượng, đoàn kết dân tộc để cứu nước:

"Xúm vai vào xốc vác cựu giang san"

+ Lư bo con đường khoa cử lạc hậu, không đam mê hưởng lạc:

"Tu dưỡng tinh thân" tự lập tự cường. Một chữ "xếp", hai chữ "dừng"

"Xếp bút nghiên mà tu dưỡng lấy tinh thần,

Đừng ham chơi, đừng ham mặc, ham ăn"

 Trách nhiệm của thanh niên rất nặng nề và vô cùng vẻ vang. Phải hy sinh xương máu, đem tài năng để chiến dấu cho độc lập, tự do của Tổ quốc.

Giáo viên bình giảng: Tâm sự với thanh niên, Phan Bội Châu khẳng định “đời đã mới, người càng nên đổi mới”. Câu thơ có cách diễn đạt tăng cấp: lúc nào cũng cần đổi mới, huống chi đời đã đổi mới, tức là có cơ hội mới, vận hội mới. Đến câu tiếp theo “Xúm vai vào xốc vác cựu giang sơn”, tác giả nói cụ thể hơn nhiệm vụ của thanh niên phải cùng nhau đoàn kết giành lại chủ quyền cho giang sơn mà cha ông từ ngàn xưa để lại. Công việc này thật khó khăn, nặng nề, vì thế không những phải dũng cảm, mà còn phải khôn khéo kiên trì, nhất là phải biết đoàn kết, biết “liên hiệp lại” thành một khối vững chắc:

Đi cho êm, đứng cho vững, trụ cho gan

Đây đoàn thể quyết ghe phen liên hiệp lại.

Trải qua những năm tháng hoạt động cách mạng, cụ Phan ý thức rất rõ về tầm quan trọng của sự đoàn kết. Ngay những năm đầu ra nước ngoài, trong Thư gửi người trong nước khuyên nhân dân giúp tiền cho học sinh đi học ngoại quốc, Phan Bội Châu đã nêu rõ: “Hễ người đông thì xong công việc, đồng tâm thì sức sẽ khỏe; góp nhiều mảnh da để may áo cừu, góp nhiều cây lại để chống nhà. Muôn búa vào rừng cây to cũng ngã; xe cát suốt ngày, biển sâu cũng lấp”. Những câu thơ trên đây hấp dẫn người đọc không phải chỉ ở nội dung mà chính là ở cách nói, ở bầu nhiệt huyết. Nó còn có sức thuyết phục lớn vì được bảo chứng bằng cách cả cuộc đời hoạt động cách mạng không mệt mỏi của nhà đại ái quốc.

Nhiệm vụ 4:

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

- GV yêu cầu HS tổng kết nội dung và nghệ thuật của VB;

- HS tiếp nhận nhiệm vụ.

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

- HS thực hiện nhiệm vụ.

Bước 3: Báo cáo, thảo luận

- HS báo cáo kết quả;

- GV gọi HS khác nhận xét, bổ sung câu trả lời của bạn.

Bước 4: Kết luận, nhận định

- GV nhận xét, đánh giá, bổ sung, chốt lại kiến thức Ghi lên bảng.

III. Tổng kết

- "Bài ca chúc tết thanh niên" được viết theo thể hát nói. Giọng thơ đa thanh mở đầu thì bồn chồn xôn xao, tiếp theo thì xót xa, buồn tùi. Càng về sau càng sôi nổi thiết tha, giục già. Bài thơ hàm chứa tinh thần yêu nước và kêu gọi đoàn kết, đổi mới để tự cường, chống thực dân Pháp. Nó thể hiện tấm lòng yêu nước của ông già Bến Ngự rất yêu quý thanh niên, tin tưởng thanh niên trong sự nghiệp cứu dân cứu nước.

Tiết

Ngày dạy

Lớp

Sĩ số

Tên HS vắng

K

W

L

- Các bước để làm một bài viết văn

- Yếu tố quan trọng của một bài nghị luận

- Bố cục của một bài nghị luận

Vấn đề

Câu trả lời

- Vấn đề xã hội mà em đang quan tâm?

- Vì sao?

I. Tìm hiểu yêu cầu đối với một bài văn nghị luậnvề một vấn đề cần giải quyết (trong đời sống xã hội)

* Mục tiêu: Nhận biết được các yêu cầu của bài văn nghị luận về một vấn đề cần giải quyết trong đời sống xã hội.

* Nội dung hoạt động: HS làm việc cá nhân, làm việc cùng nhóm tìm ra kiến thức.

* Sản phẩm học tập: Câu trả lời chính xác của học sinh.

* Tổ chức thực hiện:

Hoạt động của thầy và trò

SP dự kiến

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

- GV yêu cầu HS hoạt động theo nhóm:

Bài văn nghị luận về một vấn đề cần giải quyết trong đời sống xã hội cần đáp ứng yêu cầu gì?

Bước 2: HS trao đổi thảo luận, thực hiện nhiệm vụ

- HS sử dụng SGK, chắt lọc kiến thức để tiến hành trả lời các câu hỏi

Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo luận

- HS trả lời câu hỏi

- GV gọi HS khác nhận xét, bổ sung câu trả lời của bạn.

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ

- GV nhận xét, đánh giá, bổ sung, chốt kiến thức. Ghi lên bảng/ Chiếu Slide.

1. Yêu cầu của bài văn nghị luận về một vấn đề cần giải quyết trong đời sống xã hội.

- Nêu được vấn đề cần giải quyết trong đời sống Nêu được vấn đề cần giải quyết trong đời sống xã hội (liên quan đến sự phát triển đất nước, đời sống của cộng đồng, quyền lợi và nghĩa vụ của cá nhân,...) để bàn luận.

- Trình bày được bản chất, phạm vi tác động của vấn đề đối với đời sống xã hội (theo hướng tích cực hoặc tiêu cực); tổ chức được hệ thống luận điểm chặt chẽ, lí lẽ sắc bén, bằng chứng xác thực và tiêu biểu.

- Nêu được ý kiến trái chiều về vấn đề được bàn luận để phản bác một cách có cơ sở.

- Đề xuất được các giải pháp khả thi để giải quyết những bất cập trong phạm vi vấn đề.

2. Đọc và phân tích bài viết tham khảo

* Mục tiêu:

- Từ bài viết tham khảo, nắm được cách viết bài văn nghị luận về một vấn đề cần giải quyết trong đời sống xã hội.

* Nội dung: Gv tổ chức cho học sinh thảo luận nhóm bằng PHT

* Sản phẩm học tập: HS tiếp thu kiến thức và câu trả lời của HS.

* Tổ chức thực hiện:

Hoạt động của thầy và trò

Sản phẩm dự kiến

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

- GV yêu cầu 2 HS đọc bài viết tham khảo

- GV hướng dẫn Hs phân tích bài viết tham khảo, yêu cầu HS hoạt động theo nhóm, sử dụng kt khăn trải bàn:

+ Nêu vấn đề nghị luận: Vấn đề gì? Vấn đề được dẫn dắt như thế nào? Câu nào nêu vấn đề?

+ Chỉ ra hệ thống luận điểm. Câu chứa luận điểm.

+ Phân tích một đoạn văn: lí lẽ - dẫn chứng.

Rút kinh nghiệm gì cho bài viết của mình?

Bước 2: HS trao đổi thảo luận, thực hiện nhiệm vụ