SỞ GD&ĐT………… TRƯỜNG…………………. (Đề thi gồm có … trang)

ĐỀ KIỂM TRA CUỐI HỌC KÌ II Môn: NGỮ VĂN 10 (Thời gian làm bài: 90 phút)

Phần I. Đọc hiểu (6,0 điểm)

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu nêu ở dưới:

BẢN THIẾT KẾ CUỘC ĐỜI CỦA CHÍNH MÌNH

(HẢI BÙI - Sống tích cực)

Thay vì luôn chỉ là người theo sau để trở thành một “phiên bản hoàn hảo” của người khác, hãy thiết kế nên một phiên bản cuộc đời toàn vẹn của chính mình.

Bạn có đang mải miết đuổi bắt những “tấm gương” – hình mẫu bạn cho rằng “hoàn hảo” hơn mình?

Những tấm gương tốt theo một cách nào đó cũng là sự đối chiếu để chúng ta soi vào, nhìn ra những điều thiếu sót của chính mình để dần hoàn thiện. Đừng soi vào những “tấm gương hoàn hảo” và cố biến mình trở thành những ảo ảnh phản chiếu ấy. Chúng ta sẽ mãi chỉ đuổi bắt theo cái bóng của người khác chứ không thật sự sở hữu nó.

“Như thể mọi cá nhân đều đang khám phá cuộc đời với một chiếc la bàn được thiết kế độc nhất vô nhị. Tinh hoa của một người nằm trong chính cuộc đấu tranh không ngừng nghỉ với sự tồn tại không cầu mà có của anh ta, cái thế giới chứa đầy những tấm gương – chỗ dựa duy nhất của anh ta, niềm tin đối với bản thân hành trình cuộc sống.” (Trích từ cuốn sách Power vs Force – David R. Hawkins)

Chạy theo “phiên bản mẫu” của người khác và sống với cuộc sống họ để có cảm giác trở nên thành công hơn chỉ khiến hao tổn tinh thần của chính mình. Phải đạt được các thành tựu như người ta mới chứng tỏ mình cũng thành đạt? Phải kiếm được nhiều tiền như người ta; Phải có được xe xịn như người ta; Phải có vị trí cao như người ta; Phải có cuộc sống trong mơ như người ta mới là thành công;… Những quan niệm sống như thế này mãi mãi là một cuộc chạy đua không hồi kết, chỉ làm lãng phí thời gian tận hưởng cuộc sống thực. Khi có được những thứ như người ta thì chính ta cũng chỉ là một “bản sao” mà thôi.

Sống phải hạnh phúc với quá trình chinh phục mục tiêu của riêng mình thì khi đơm hoa kết trái mới khiến mọi thứ đáng giá. Còn sống với nỗi dày vò, tham vọng theo đuổi những thứ như người ta, tâm trí đã đủ mệt nhoài. Lúc đạt được các giá trị đó rồi làm sao có thể tận hưởng nó một cách trọn vẹn.

Thay vì thế, sao ta không vẽ nên cho mình một lộ trình mục tiêu và đạt được các “thành tựu” phù hợp với chính con người mình. Để các giá trị đạt được là thật chứ không phải giá trị ảo. Đừng biến cuộc đời mình trở thành một “bản copy” của người khác. Bản thiết kế quan trọng nhất là thiết kế nên cuộc đời của chính mình.

Thiết kế nên cuộc sống của riêng mình và khiến phiên bản của chính mình trở nên hoàn hảo hơn mỗi ngày. Khi làm chủ bản thiết kế cuộc đời của mình, chúng ta sở hữu “một phiên bản độc quyền” mà không phải chỉ là một “bản copy” từ người khác.“Một cuộc sống được thiết kế chỉn chu sẽ có khả năng tự làm mới chính nó, đó là một đời sống sáng tạo, phong phú, luôn biến đổi, tiến triển và không bao giờ thiếu những bất ngờ thú vị. Có vô số phiên bản thiết kế cuộc đời, hướng đi nào cũng ngập tràn hi vọng, cơ hội sáng tạo và mở ra một thực tại khiến cuộc đời trở nên thật đáng sống. Cuộc sống của bạn không phải là một món đồ, đó là một hành trình trải nghiệm, và niềm vui thú thật sự đến từ việc thiết kế, đồng thời tận hưởng trải nghiệm đó.” (Trích từ cuốn sách “Thiết kế một cuộc đời đáng sống” (Designing your life) – Bill Burnett & Dave Evans)

Hãy tạo ra những điều thú vị, bất ngờ cho cuộc sống của chính mình. Đây cũng là cách tưới tắm tâm hồn của bạn luôn tươi mới. Đừng quên thiết kế cho cuộc sống của mình để từng giây phút cuộc đời thật ý nghĩa và đáng sống.

Trong cuốn sách “Thiết kế một cuộc đời đáng sống” (Designing your life) – tác giả Bill Burnett & Dave Evans cho rằng, bí mật về hạnh phúc trong thiết kế cuộc sống không phải là đưa ra lựa chọn đúng mà là học cách giỏi lựa chọn. Bạn lựa chọn sống hạnh phúc? Lựa chọn cuộc sống vật chất? Lựa chọn cuộc sống khỏe mạnh hay lựa chọn sự bình yên trong tâm hồn?… Nó không chỉ đòi hỏi ở bạn khả năng đặt ra những lựa chọn và các phương án thay thế tích cực, mà đó còn là khả năng sống với chúng một cách trọn vẹn.

Bản thiết kế cuộc sống hoàn chỉnh của bạn sẽ mang một diện mạo và cảm nhận riêng biệt. Định hình nên một cá tính rõ nét cho bản thân và sống hạnh phúc với phiên bản của chính mình!

(Bản thiết kế cuộc đời của chính mình, Trích từ sách Sống tích cực, Thanh Hải, nguồn https://songtichcuc-beeq.com/ban-thiet-ke-cuoc-doi-cua-chinh-minh)

Lựa chọn đáp án đúng nhất:

Câu 1. Những tác hại khi bạn cố đuổi bắt những “tấm gương” – hình mẫu?

A. Chỉ đuổi bắt theo cái bóng của người khác chứ không thật sự sở hữu nó, hao tổn tinh thần của chính mình, lãng phí thời gian tận hưởng cuộc sống thực

B. Là sự đối chiếu để chúng ta soi vào, nhìn ra những điều thiếu sót của chính mình để đau đớn, xót xa

C. Là một cuộc chạy đua không hồi kết khiến bạn mất đi niềm tin đối với bản thân

khiến bạn không bao giờ trở thành hình mẫu hoàn hảo hơn chính mình

Câu 2. Thái độ của tác giả trước lối sống mải miết đuổi bắt những “tấm gương”?

A. Đồng tình

B. Không đồng tình

C. Lên án, phê phán gay gắt

D. Vừa đồng tình vừa không đồng tình

Câu 3. Em hiểu cụm từ “thiết kế cuộc đời” như thế nào?

A. Tạo lập, xây dựng và sống cuộc sống của chính mình

B. Vẽ lên một cuộc đời trong mộng tưởng

C. Chuẩn bị đầy đủ hành trang cho cuộc sống

D. Sống hết mình với những vật liệu mà cuộc đời ban tặng

Câu 4. Bí mật về hạnh phúc trong thiết kế cuộc sống là gì?

A. Đưa ra lựa chọn đúng

B. Là học cách giỏi lựa chọn.

C. Là sống không hối tiếc

D. Là khả năng sống tích cực

Câu 5. Thao tác lập luận chính được sử dụng trong đoạn văn bản “Sống phải hạnh phúc với quá trình chinh phục mục tiêu của riêng mình thì khi đơm hoa kết trái mới khiến mọi thứ đáng giá. Còn sống với nỗi dày vò, tham vọng theo đuổi những thứ như người ta, tâm trí đã đủ mệt nhoài. Lúc đạt được các giá trị đó rồi làm sao có thể tận hưởng nó một cách trọn vẹn.”

A. So sánh

B. Giải thích

C. Bác bỏ

D. Chứng minh

Câu 6. Mạch triển khai của văn bản:

A. Khơi mở vấn đề -> Luận bàn về lối sống coppy -> Tự thiết kế cuộc đời -> Khẳng định lối sống có ý nghĩa

B. Khơi mở vấn đề -> Tự thiết kế cuộc đời -> Khẳng định lối sống có ý nghĩa -> Luận bàn về lối sống coppy

C. Khơi mở vấn đề -> Khẳng định lối sống có ý nghĩa -> Tự thiết kế cuộc đời -> Luận bàn về lối sống coppy

C. Khơi mở vấn đề -> Luận bàn về lối sống coppy -> Khẳng định lối sống có ý nghĩa -> Tự thiết kế cuộc đời

Câu 7. Sống với những lựa chọn một cách trọn vẹn là sống như thế nào?

A. Sống bằng tất cả nhiệt huyết, đam mê và năng lực vốn có của bản thân

B. Sống trọn cả cuộc đời

C. Sống trọn bằng niềm tin và tình yêu đối với bản thân

D. Sống trọn từng giây từng phút

Trả lời câu hỏi/ Thực hiện yêu cầu:

Câu 8. Tác dụng của việc đưa ra những trích dẫn?

Câu 9. Tại sao khi làm chủ bản thiết kế cuộc đời của mình, chúng ta sở hữu “một phiên bản độc quyền”?

Câu 10. Em hài lòng với điều gì nhất trong bản thiết kế cuộc đời của chính mình? Vì sao?

II. VIẾT (4.0 điểm)

Hãy viết bài văn nghị luận bàn về việc theo đuổi ước mơ của mỗi người.

---------------- Hết ----------------

HƯỚNG DẪN CHẤM

ĐỀ KIỂM TRA CUỐI HỌC KÌ II

Môn: NGỮ VĂN

Phần	Câu	Nội dung	Điểm
I		ĐỌC HIỂU	6,0
	1	A	0.5
	2	B	0.5
	3	A	0.5
	4	C	0.5
	5	C	0.5
	6	D	0.5
	7	A	0.5
	8	- Tăng tính khách quan, độ tin cậy và tính thuyết phục cho văn bản - Nhấn mạnh việc không nên sống bắt chước theo cách của người khác mà hãy tạo lập và sống cuộc đời riêng của chính mình	0.5
	9	Khi làm chủ bản thiết kế cuộc đời của mình, chúng ta sở hữu “một phiên bản độc quyền” vì: - Bởi mỗi người trên thế gian là một, là duy nhất, mỗi người có nhận thức riêng, thế giới tâm hồn riêng - Việc tự mình thiết kế cuộc đời của chính mình bằng trí tuệ, tâm hồn, bản lĩnh của riêng mình sẽ tạo nên phiên bản duy nhất, không trùng lặp với bất kì ai	1,0
	10	HS tự thể hiện quan điểm, suy nghĩ cá nhân	1,0
II		VIẾT	4,0
		a. Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận văn học	0,25
		b. Xác định đúng vấn đề nghị luận. Hãy viết bài văn nghị luận bàn về việc theo đuổi ước mơ của mỗi người.	0,5
		c. Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm HV có thể triển khai theo nhiều cách, nhưng cần giới thiệu được vấn đề cần bàn luận, nêu rõ lí do và quan điểm của bản thân, hệ thống luận điểm chặt chẽ, lập luận thuyết phục, sử dụng dẫn chứng thuyết phục. Sau đây là một hướng gợi ý: – Đảm bảo hình thức, cấu trúc của bài văn nghị luận. – Xác định đúng vấn đề: việc theo đuổi ước mơ của mỗi người. 1. Mở bài Giới thiệu vấn đề cần nghị luận: Nghị luận về ước mơ 2. Thân bài a. Giải thích Ước mơ: khao khát, ý muốn của con người muốn đạt được một điều gì đó, được làm nghề gì đó hoặc trở thành người như nào đó. Khi mỗi người có ước mơ họ trở nên tốt đẹp hơn, đề cao tầm quan trọng của ước mơ trong cuộc sống con người. b. Phân tích - Biểu hiện của người sống có ước mơ: Chăm chỉ làm việc, khi gặp khó khăn không nản, luôn kiên trì, bền bỉ với việc mình đang làm. Nỗ lực học tập, không bỏ qua bắt cứ cơ hội học tập nào, trau dồi, rèn luyện để hoàn thiện bản thân mình. Biết đặt ra mục tiêu phấn đấu vì mục tiêu đó. - Ý nghĩa của việc sống có ước mơ: Người có ước mơ là người có lí tưởng sống, có ý chí vươn lên, sẽ học hỏi được nhiều điều hay lẽ phải để hoàn thiện bản thân. Khi ta vấp ngã, biết đứng lên tiếp tục theo đuổi ước mơ, ta sẽ có thêm nhiều bài học quý giá mà không phải ai cũng có được. Việc xây dựng ước mơ không chỉ khiến cho bản thân tốt đẹp hơn mà còn đóng góp cho xã hôi, cho đất nước phát triển. c. Chứng minh Học sinh lấy dẫn chứng về những con người sống có ước mơ nổi bật, tiêu biểu mà được nhiều người biết đến. d. Phản đề Trong xã hội vẫn còn nhiều người sống không có ước mơ, hoài bão, vô cảm, phó mặc cho cuộc đời. Lại có người sống có ước mơ nhưng không cố gắng thực hiện mà chỉ hão huyền, viển vông về một cuộc sống tốt đẹp hơn. 3. Kết bài Khái quát lại tầm quan trọng của ước mơ và rút ra bài học cho bản thân. - Diễn đạt rõ ràng, dùng từ đặt câu đúng nghĩa, đúng ngữ pháp, đúng chính tả. – Có những sáng tạo về ý tưởng hoặc có sự độc đáo về diễn đạt.	2.5
		d. Chính tả, ngữ pháp Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp Tiếng Việt.	0,25
		e. Sáng tạo: Bài viết có giọng điệu riêng; cách diễn đạt sáng tạo, văn phong trôi chảy.	0,5
Tổng điểm			10.0